ประวัติ

พัทลุง เป็นเมืองเก่าแก่โบราณเมืองหนึ่งในภาคใต้ของประเทศไทย และเป็นเมืองแห่งเขาอกทะลุ มี ประวัติสันนิษฐานว่า พัทลุงเป็นเมืองที่สร้างขึ้นตั้งแต่สมัยศรีวิชัย ตัวเมืองเดิมตั้งอยู่ที่เขาหัวแดง ฝั่งตรงข้าม- กับเมืองสงขลาในปัจจุบัน แต่เนื่องจากมีภัยต่าง ๆ มารบกวนทำให้ต้องย้ายเมืองไปตั้งอยู่ตามตำบลต่าง ๆ หลายครั้ง ในรัชกาลพระรามาธิบดีที่ 1 (อู่ทอง) แห่งกรุงศรีอยุธยา "เมืองพัทลุง" เป็นส่วนหนึ่งใน 15 หัวเมืองปักษ์ใต้ที่อยู่ในอำนาจบังคับบัญชาของเมืองนครศรีธรรมราช ซึ่งมีฐานะเป็นเมืองพระยามหานคร ขึ้นตรงกับกรุงศรีอยุธยา ต่อมาใน พ.ศ.1927 เมื่อ สมเด็จพระราเมศวร ยกทัพไปตีเชียงใหม่ ได้ชัยชนะจึง อพยพชาวภาคเหนือส่วนหนึ่ง ลงมาไว้ที่เมืองพัทลุง ต่อมาในสมัยอยุธยาตอนปลายเมืองพัทลุง ได้ย้ายไปตั้งที่ ท่าเสม็ด ปัจจุบันอยู่ในอำเภอชะอวด จังหวัดนครศรีธรรมราช และย้ายอีกครั้งมาตั้งที่ตำบลควนมะพร้าวใน เขตอำเภอเมืองปัจจุบัน ในรัชสมัยของ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก รัชกาลที่ 1 แห่งกรุงรัตน- โกสินทร์ ได้โปรดฯ ให้ยกเมืองพัทลุงขึ้นตรงต่อกลาโหมโดยมีฐานะเป็นเมืองชั้นโท และได้ย้ายเมืองไปอยู่ ที่ปากน้ำลำปำ เมื่อ พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ทรงปฏิรูปการปกครองเป็นแบบ มณฑลเทศาภิบาล เมืองพัทลุง ได้ถูกจัดให้ขึ้นกับมณฑลนครศรีธรรมราช จนกระทั่งถึงปีพ.ศ. 2467 พระบาท สมเด็จพระมงกุฏเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 ได้โปรดฯ ให้ย้ายเมืองมาตั้งที่ตำบลคูหาสวรรค์ ซึ่งเป็นที่ตั้ง ปัจจุบันนี้ เมื่อได้ยกเลิกการปกครองแบบมณฑลเทศาภิบาลในปี พ.ศ. 2476 พัทลุงจึงได้มีฐานะเป็นจังหวัด ตั้งแต่บัดนั้น

การปกครอง

จังหวัดพัทลุงมีพื้นที่ทั้งสิ้น 3424.473 ตารางกิโลเมตร แบ่งการปกครองออกเป็น 8 อำเภอกับ 2 กิ่งอำเภอ ได้แก่ อำเภอเมืองพัทลุง อำเภอควนขนุน อำเภอเขาชัยสน อำเภอปากพะยูน อำเภอกงหรา อำเภอตะโหมด อำเภอป่าบอน อำเภอศรีบรรพต กิ่งอำเภอบางแก้ว กิ่งอำเภอป่าพะยอม

อาณาเขต

ทิศเหนือ จดจังหวัดนครศรีธรรมราชและสงขลา
ทิศใต้ จดจังหวัดสงขลาและสตูล
ทิศตะวันออก จดจังหวัดสงขลาและทะเลสาบสงขลา
ทิศตะวันตก จดจังหวัดตรัง ต่อกับบริเวณเทือกเขาบรรทัด